امام علیه‌السلام، عالم به جمیع لغات و زبان‌ها

✍🏻 در یک نگاه کلی، زبان به دو قسم زنده و مرده تقسیم می‌شود که واضح است، زبان زنده میان کاربرانش رایج و متداول بوده و زبان مرده را زبانی گویند که یا کسی از آن استفاده نمی‌کند و یا به فرض استفاده کاربران، تغییر و پویایی در دستورات و واژگانش متوقف شده است.

← بر پایهٔ برخی روایات، خداوند زبان های مختلف را به انسان ها آموخته و اصل و ریشه زبان ها به تعلیم الهی است که خداوند در مصحف هایی به حضرت آدم علیه السلام داده و ایشان به فرزندان خود آموخته است. خداوند متعال علاوه بر تعلیم اولیه زبان به آدم و فرزندانش، قدرت تصرف و ایجاد لغات را به انسان ها داده و اینگونه با دخل و تصرف افراد در زبان ها، سیر تغییرات و تطورات زبانی آغاز شده است.

🔻طبق روایات و گزارش های فراوان، معصومان علیهم السلام به تمام زبان ها و لغات علم داشته و قادر به سخن گفتن با تمام موجودات و به تمام زبان های مرده و زنده هستند.

←این علم و آگاهی داشتن هم شامل زبان های پیشین شده و هم شامل زبان های حال می‌شود و همچنین الفاظ و اصطلاحاتی که بعدها نیز توسط انسان ها خلق می‌شود نیز در حیطۀ علم امام به لغات قرار می‌گیرد که نمونه های آن در روایات، مشهود است.

←سلف صالح شیعه همچون کلینی، صفار، صدوق تا علامه مجلسی رحمة الله علیهم اجمعین ، به صورت مفصل به بازتاب این بخش از علم امام در کتاب های خود پرداخته و ابواب مجزا به آن اختصاص داده اند

🔷بصائرالدرجات :

باب في الأئمة علیهم لسلام أنهم يتكلمون الألسن كلها

باب في الأئمة علیهم السلام أنهم يعرفون الألسن كلها

باب في الأئمة عليهم السلام أنهم يقرءون الكتب التي نزلت على الأنبياء باختلاف ألسنتهم التوراة و الإنجيل و غير ذلك

🔷کافی: بَابُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ علیهم السلام عِنْدَهُمْ جَمِيعُ الْكُتُبِ الَّتِي نَزَلَتْ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ أَنَّهُمْ يَعْرِفُونَهَا عَلَى اخْتِلَافِ أَلْسِنَتِهَا

🔷عیون اخبارالرضا علیه السلام: باب معرفته علیه السلام بجميع اللغات‏

🔷الاختصاص: معرفة الأئمة علیهم السلام جميع اللغات و منطق الطير و سائر الحيوانات‏

🔷بحار الأنوار: باب أنهم علیهم السلام يعلمون جميع الألسن و اللغات و يتكلمون بها

علاوه بر روایاتی که در ابواب یادشده آمده، گزارش های فراوان دیگری وجود دارد که به صورت پراکنده در کتب حدیث و تاریخ ثبت شده است.

💥اما، علت پرداختن و اهمیت بازتاب دادن روایات علم ائمه علیهم السلام به تمام زبان ها و لغات را می‌توان در چند نکته گنجانید:

1⃣ تکلم به هر زبانی از نشانه‌های اصلی امامت است و این مسئله دقیقاً به عنوان دلیل و شرط و علامت و قانون و شاهدی بر امامت و شناخت صدق و کذب مدعی امامت معرفی شده است ، در روایات صریحا فرموده‌اند هرکس این صفت در او نباشد امام نیست.

2⃣ گزارش هایی که حاوی علم امام به زبان‌ها است حاوی مطالبی است که برخی صریحاً و برخی تلویحا اشاره به علم غیب امام دارند.

3⃣ علم به تمام زبان های گذشته،حال و آینده، و نیز گفت و شنود ائمه علیهم السلام با اهالی زبان های مختلف، خود یکی از مصادیق مغیبات است که نباید به سادگی از کنار آن گذشت.

4⃣ می‌توان پیش از ورود به مباحث عمیق و انیق امامت و شئون آن و پیش از پرداختن مستقیم به بحث متعالی علم غیب و گسترۀ دانش امام به کائنات ، می‌توان با اشاره به موارد اینگونه که فهم آن با دشواری کمتر همراه است، سخن را آغازید، و لازم به یادآوری مجدد است که طبق روایات ، مضمون خبر علم امام علیه‌السلام به زبان های مختلف متواتر و محفوف به قرائن قطعیه میباشد .

⃣5 بحث علم امام به زبان ها و لغات مختلف و به کارگیری آن در برخی روایات را می‌توان به عنوان حلقه وصل برای پرداختن به بحث تحلیل زبانی و تاریخ گذاری الفاظ که یکی از ابزارهای حدیث ستیزان در بی اصالت نشان دادن روایات است، به حساب آورد.